Testikujt janë organe seksuale mashkullore që janë përgjegjëse për prodhimin e spermës dhe hormoneve. Testikujt  formohen në zgavrën e barkut gjatë zhvillimit të fetusit. Në muajt e fundit të zhvillimit normal të fetusit, testikujt do të zbresin ngadalë nga zgavra e barkut përmes një tuneli të ngjashëm me tubin në ijë të quajtur kanali inguinal në skrotum. Kjo gjendje e zakonshme zakonisht zgjidhet vetë brenda muajve të parë të jetës.

Ky çrregullim është i rrallë, por është më i zakonshëm tek djemtë e lindur para kohe. Në shumicën e rasteve, testikulli i pa zbritur do të lëvizë vetë në pozicionin e tij normal në skrotum në muajt e parë pas lindjes së foshnjës.

Termi mjekësor për një testikul të pa zbritur është “kriptorkidizmi”.

Cilat jane shkaqet?
Shkaku i saktë i një testikuli të pa zbritur nuk dihet. Sidoqoftë, studiuesit besojnë se një kombinim i disa faktorëve ka të ngjarë të luajë një rol. Këto përfshijnë gjenetikën, shëndetin e nënës dhe faktorët mjedisorë, siç janë ekspozimi ndaj pesticideve, tymit, etj.

Mjekët e konsiderojnë lindjen e parakohshme si një faktor kryesor rreziku që kontribuon për një testikul të pa zbritur. Gati një e treta e djemve të parakohshëm kanë këtë gjendje.

Indet apo muskujt e tepërt fibrozë që nuk do të shtrihen në ijët e fëmijës suaj mund të shkaktojnë një testikul të pa zbritur. Një kirurg mund të korrigjojë këto çështje.

Cilat janë efektet e një testikuli të pa zbritur?

Një testikul i pa zbritur mund të ndikojë në pjellorinë e një burri nëse nuk trajtohet. Temperatura më e lartë brenda trupit të tij mund të ndikojë në zhvillimin e testisit të tij dhe prodhimin e spermës. Burrat me dy testikuj të pa zbritur kanë më shumë të ngjarë të përjetojnë çështje të lidhura me pjellorinë sesa burrat me vetëm një testikul të pa zbritur.

Burrat me një testikul të pa zbritur kanë më shumë të ngjarë të zhvillojnë një hernie inguinale. Kjo bën që zorra e tyre të shtyhet jashtë përmes një zone të dobësuar në murin e tyre të barkut.

Si diagnostikohet një testikul i pa zbritur?

Mjeku i fëmijës suaj mund të jetë në gjendje të palpojë, ose të ndiejë, testikulin e tij të pa zbritur në bark. Në raste të tjera, testikuli nuk mund të ndihet. Në disa raste, testikuli nuk është fare i pranishëm.

Një test i rrezatimit X ose i ultrazërit mund të ndihmojë mjekun e fëmijës tuaj të diagnostikojë një testikul të pa zbritur. Skanimet e imazheve, përfshirë një MRI me bojë kontrasti, mund të konfirmojnë praninë ose mungesën e testikujve të tij.

Dy kushte mund të imitojnë një testikul të pa zbritur. Një testikul tërheqës është ai që lëviz mbrapa dhe me radhë midis ijeve të fëmijës tuaj dhe skrotumit të tij. Kjo gjendje zakonisht qetësohet ndërsa fëmija juaj rritet. Testikuli ngjitës është ai që kthehet në ijët e fëmijës tuaj dhe nuk mund të drejtohet lehtësisht mbrapa.

Si trajtohet gjendja?

Testikuli i pa zbritur i fëmijës suaj zakonisht do të bjerë vetë në kohën kur ai të mbushë 6 muaj. Mjeku i tij me siguri do të kryejë një ekzaminim fizik në atë kohë. Ata mund të rekomandojnë testimin nëse testikulli i fëmijës tuaj nuk ka zbritur.

Hormonet që stimulojnë prodhimin e testosteronit mund të përdoren për të shkaktuar zbritjen e testikullit të fëmijës tuaj. Kjo përfshin injektimin e një hormoni të quajtur gonadotropinë korionike njerëzore (HCG).Kjo metodë e trajtimit ka rreth 20 përqind të suksesit. Nuk është aq efektive sa operacioni. Potencialisht mund të çojë në pubertet të hershëm.

Fëmija juaj mund të ketë nevojë për operacion nëse testikulli i tij nuk ka zbritur nga mosha 1. Kirurgjia quhet “orkiopeksi”. Zakonisht bëhet si procedurë ambulatore. Kirurgu i fëmijës suaj do të bëjë një prerje të vogël në ijë për të lejuar që testikulli i tij të zbresë në një pozicion të duhur. Shërimi zakonisht zgjat rreth një javë.

Indet shtesë mund të mbajnë testikullin e fëmijës tuaj të mos zbresë. Kirurgu i fëmijës suaj mund të heq indet e tepërta nëse është kështu. Në raste të tjera, fëmija juaj mund të ketë nevojë për operacion për të shtrirë ligamentin që mban testisin e tij. Kjo i ndihmon testikujt e tij të zbresin në një pozicion normal.

Në disa raste, testikulli është zhvilluar dobët ose përmban ind jonormal ose ind që nuk është i qëndrueshëm. Nëse është kështu, kirurgu i fëmijës suaj do ta heqë plotësisht këtë ind testikular.

Nëse fëmija juaj arrin moshën e pjekurisë pa e trajtuar gjendjen e tij dhe ai pastaj viziton një kirurg, kirurgu ndoshta do të rekomandojë heqjen e testisit të tij. Në atë pikë, testikulli i tij nuk ka gjasa të prodhojë spermë.

Huazuar nga Mayo Clinic